1) Inleiding
Het ministerie van Financiën is een internetconsultatie gestart over de Implementatiewet wijzigingsrichtlijn Solvabiliteit II 2027. Kernpunt is dat de premiegrens voor de omvangsvrijstelling wordt verhoogd: verzekeraars met maximaal € 15 miljoen bruto premie-inkomsten per jaar vallen straks niet (meer) onder Solvency II. Daarnaast verschuift de focus binnen het governancekader: minder nadruk op toetsing van het “tweede echelon” en juist expliciete eisen voor sleutelfuncties, met daarbij een expliciete taak voor DNB om periodiek de liquiditeitspositie te beoordelen. Voor verzekeraars is dit het moment om de impact op vergunning, governance, rapportage en compliance scherp te krijgen.
2) De feiten
Solvency II (Richtlijn 2009/138/EG) vormt sinds 2016 het Europese prudentiële toezichtkader voor verzekeraars. Het raamwerk is opgebouwd uit drie pijlers: (1) kwantitatieve kapitaaleisen, (2) governance en toezichtproces, en (3) rapportage en openbaarmaking.
De consultatie ziet op de implementatie van de wijzigingsrichtlijn (nationaal beoogd per 30 januari 2027). In de memorie van toelichting staat dat de wijzigingsrichtlijn onder meer de proportionaliteit wil versterken en de reikwijdte aanpast.
De meest in het oog springende wijziging is de verhoging van de uitsluitingsgrenzen voor het toepassingsbereik van Solvency II. Waar de premiegrens voor uitsluiting eerder rond € 5,4 miljoen lag, wordt dit € 15 miljoen bruto premie-inkomsten. Ook de drempelwaarden voor technische voorzieningen worden verhoogd (naar € 50 miljoen).
Belangrijk is dat “niet (meer) onder Solvency II vallen” niet automatisch betekent “geen prudentiële eisen meer”. In Nederland bestaat voor kleinere verzekeraars al een nationaal, afgeleid regime: Solvency II Basic, en voor de allerkleinsten kan een vrijstellingsregime gelden onder voorwaarden.
Verder wordt het governance- en toezichtkader aangepast. In de implementatie wordt beschreven dat de geschiktheids- en betrouwbaarheidstoets voor leidinggevenden in het tweede echelon (onder beleidsbepalers) voor verzekeraars vervalt, terwijl dergelijke eisen juist worden ingevoerd voor medewerkers die een sleutelfunctie vervullen. Daarnaast krijgt DNB expliciet de taak om periodiek de liquiditeitspositie van verzekeraars te beoordelen en worden macroprudentiële bevoegdheden rond liquiditeitskwetsbaarheden uitgewerkt.
Volgens VVP sluit de consultatie op 9 februari.
3) Het oordeel
Er is (nog) geen “oordeel” in de zin van een toezichtsbesluit of jurisprudentie; het gaat om een wetsvoorstel in consultatie. Voor verzekeraars zit de praktische relevantie in drie punten:
- Reikwijdte en proportionaliteit: de verhoogde drempels brengen een grotere groep (kleinere) verzekeraars buiten het formele Solvency II-bereik. Tegelijk blijft prudentieel toezicht in Nederland vaak doorlopen via Solvency II Basic of andere nationale regimes.
- Governance: toetsing verschuift: minder focus op het tweede echelon, meer expliciete eisen voor sleutelfuncties (denk aan risk management, compliance, actuariaat, interne audit – afhankelijk van inrichting en proportionaliteit).
- Liquiditeit komt nadrukkelijker op de agenda: DNB krijgt expliciet de taak om periodiek liquiditeit te beoordelen en kan macroprudentieel ingrijpen bij zwakke plekken of sectorbrede schokken.
4) Wat kunt u doen?
Verzekeraars kunnen uit deze consultatie vooral leren dat classificatie, governance en liquiditeitsbeheer als samenhangend pakket moeten worden ingericht — óók als u (mogelijk) buiten Solvency II valt.
- Maak een “scope-assessment” per entiteit: bepaal op basis van premievolume en technische voorzieningen of u straks (nog) onder Solvency II valt, of (waarschijnlijker) onder een nationaal regime zoals Solvency II Basic. Leg de aannames en cijfers vast (audit trail).
- Herijk uw governance-map: breng scherp in kaart welke rollen bij u kwalificeren als sleutelfunctie, wie die functies vervult (incl. uitbesteding), en welke fit & proper-eisen en dossiervorming daarbij horen. Dit voorkomt dat “verlichting” in het tweede echelon leidt tot lacunes bij sleutelfuncties.
- Versterk liquiditeitsgovernance: zorg dat liquiditeitsrisico’s structureel landen in beleid, monitoring, escalatie en ORSA/risicobeoordelingen, passend bij uw profiel. Anticipeer erop dat DNB periodiek expliciet naar liquiditeit zal kijken.
- Communiceer intern én extern consequent: wijzigingen in toezichtregime raken ook productontwikkeling, herverzekering, rapportage, incidentmanagement en klantcommunicatie. Richt een change-plan in met duidelijke verantwoordelijkheden, mijlpalen richting 2027 en “compliance gates” (go/no-go).
- Gebruik de consultatie strategisch: toets of de voorgestelde lastenverlichting en proportionaliteit in uw specifieke situatie ook zo uitpakt (bijv. bij groepen, uitbesteding, cross-border). Overweeg een inhoudelijke reactie of brancheafstemming.
5) Wat kan SVC voor u doen?
SVC ondersteunt verzekeraars bij compliance/AVG in veranderende toezichtkaders. Concreet kunnen wij helpen met: (i) het inrichten en documenteren van fit & proper-processen voor sleutelfuncties (inclusief bewaartermijnen, dossiervorming en rollen/verantwoordelijkheden), (ii) AVG-toetsing van screening, incidentregistraties en integriteitsmaatregelen (grondslagen, proportionaliteit, DPIA waar nodig), en (iii) het actualiseren van governance- en uitbestedingsdocumentatie zodat deze aansluit op proportionaliteit en toezichtverwachtingen richting 2027.
Wilt u meer informatie? Neem dan contact met ons op.
